Sao mình không phải là người nghĩ ra những ý tưởng này nhỉ?

1. Cũng được…

2. Hay nhỉ…

3. E hèm…

4. Wow!

5. Not bad!

6. Trời, hay quá…

7. Aaa, tu bao lâu nữa mình mới nghĩ ra những ý tưởng gần gũi và đơn giản vậy đây trời!!!!!

TYM ganh tị quá, mọi người thấy sao?

Bạn nên đọc thêm các bài dưới:

• 7 Ý TƯỞNG NHỎ NHƯNG CÓ VÕ
• ĐI MỘT NGÀY ĐÀNG, HỌC MỘT SÀNG Ý TƯỞNG 01 – 3 ĐÊM BANGKOK
• CHI TIẾT NHỎ THAY ĐỔI LỚN
• HỌC THIẾT KẾ SÁNG TẠO TẠI ADS INTERNATIONAL DESIGN & ART CENTER
• ĐÁNH THỨC TIỀM NĂNG SÁNG TẠO – CUỘC THI SƯ TỬ TRẺ VIỆT NAM 2012

Đã đến lúc kĩ năng viết rèn cả chục năm có dịp được dùng.

Đã đến lúc vận dụng tư duy logic và sức sáng tạo bấy lâu tích lũy.

Đã đến lúc vận hết vốn sống, thuyết phục người đọc nhấp vào mail.

1. Title is king

Thường các Marketies sẽ đầu tư rất công phu vào nội dung, thiết kế, landing pages …song đầu tư rất sơ xài vào tiêu đề. Đó thật sự là một sai lầm, bởi vì nếu người đọc không mở email thì tất cả những thứ “đằng sau bức màn” đều vô nghĩa.

Kinh nghiệm của TYM là nên đầu tư hẳn 1-2 buổi để brainstorm ra 20 – 50 tiêu đề, trong đó có những “hot button” – là những từ khóa gây chú ý và quan tâm. Sau đó cầm list tiêu đề email đó đi hỏi những người khách hàng tiềm năng xem họ quan tâm tiêu đề nào – lọc xuống còn khoảng 5 tiêu đề, và tiến hành gửi thử – trên mẫu thử là 100 email (5×100 = 500 email). Tiêu đề nào có tỷ lệ mở cao nhất sẽ được chọn làm tiêu đề chính thức.

Chỉ một tiêu đề email, sao phải công phu như tagline (slogan) của cả một chiến dịch quảng cáo vậy? Tất nhiên rồi – và thậm chí phải công phu hơn, vì tiêu đề email phải đủ mạnh để khuyến khích người đọc tương tác (mở ra) chứ không chỉ để cảm thấy hay, dễ nhớ như tagline.

Giữa một rừng email nhận được hàng ngày, khách hàng sẽ dành 2-5 giây để lướt qua 1 email tittle và quyết định có mở ra không. Vì vậy, email tittle của bạn cần phải

a. Thu hút

Thế nào là thu hút? Hãy nói điều họ quan tâm hay chia sẻ một lợi ích:
Vd:

Không thu hút: Giới thiệu dịch vụ thiết kế website của công ty XYZ

Thu hút: Click vào để tìm hiểu cách một website tốt có thể giúp bạn tăng 300% doanh số.

Ngoài yếu tố thu hút, còn có 2 yếu tố khác: khẩn cấp (urgency) và cá nhân hóa (personalize).

b. Khẩn cấp.

Phải nói được vì sao họ nên mở email NGAY BÂY GIỜ.

Vd:

Không khẩn cấp: Click vào để nhận khuyến mãi hấp dẫn từ XYZ

Khẩn cấp:

Option 1: Chỉ 500 quà tặng trị giá 1 triệu VND và 10,000 người đang chờ đợi … nhanh tay lên nào!

Option 2: Chỉ còn 24 tiếng để là một trong 500 người may mắn nhận khuyến mãi 1 triệu VND từ XYZ

c. Cá nhân hóa.

Cá nhân hóa (Personalize) là một chức năng có trong những hệ thống gửi EM chuyên nghiệp, trong đó có thể truy xuất dữ liệu từ danh sách và tạo ra những email cá nhân đến từng người. Lưu ý là để thực hiện điều này, bạn cần phải có 2 điều: 1 – thông tin đầy đủ, 2 – một hệ thống gửi EM chuyên nghiệp.

Vd:

Cấu trúc chuẩn: [tên], bạn nghĩ sao nếu TYM nói rằng bạn có thể tăng 300% doanh số cho [công ty]

Kết quả:

A.Sơn – công ty A => Sơn, bạn nghĩ sao nếu TYM nói rằng bạn có thể tăng 300% doanh số cho công ty A?

A.Dũng – công ty B => Dũng, bạn nghĩ sao nếu TYM nói rằng bạn có thể tăng 300% doanh số cho công ty B?

Nghe thật …giật mình phải không. Nếu là bạn, bạn có mở email gọi đích danh tên cúng cơm của mình không – nhiều khả năng đấy chứ?

+ Tuy TYM đưa việc viết tiêu đề lên đầu tiên nhưng đôi khi nếu không nghĩ ra thì bạn có thể đi thẳng vào viết nội dung trước. Thường trong khi soạn nội dung chính, Marketies “thấm đề” dần dần nên sẽ nảy ra những ý tưởng cho tiêu đề. Nói chung gặp câu nào khó thì mình tạm nhảy xuống làm câu khác, xong thì quay lại giải tiếp, vẫn kịp giờ nộp bài chán!

2. Nội dung

Rồi nào, cứ cho là khách hàng đã mở email của bạn – phần ít vì tài marketing của bạn, phần nhiều vì sự dễ dãi của khách hàng. Song điều đó sẽ không tồn tại lâu đâu, vì họ sẽ xăm soi từng chữ trong email – hay chính xác hơn là trong 3 dòng đầu, để tìm ra lý do đọc tiếp những dòng sau.

Vì vậy, bạn cần có một đoạn mở đầu thật ấn tượng, đầy thu hút và nêu ra lợi ích cụ thể. Bạn cần có những thứ sau trong 3 dòng đầu tiên:

-        Vì sao tôi nên đọc tiếp email này? Email này nói về điều gì è tóm lược ngắn gọi nội dung email.

-        Đọc tiếp thì tôi sẽ có lợi ích gì?

-        Mà khoan, anh là gã quái nào thế hả?

Ví dụ về một đoạn mở đầu của một email từ trang web Rich Dad của tác giả Robert Kiyosaki:

“ Chào Dũng (cá nhân hóa), đầu tiên tôi rất biết ơn vì bạn đã mở email này ra (chà, được đấy) – và vì lợi ích của chính bạn (ủa, vậy hả? lợi ích gì ta?). Tôi là Robert Kiyosaki, tác giả best-seller 5 năm liền do tạp chí New York Times bình chọn (chà, một người đáng để lắng nghe đây). Tôi ở đây để chia sẻ với bạn về một thứ mà ai trong chúng ta cũng phải dùng, nhưng rất ít người dùng đúng cách – vâng, đó là tiền (wow, chính xác, phải đọc tiếp thôi). Trong email này sẽ có những chia sẻ chung để bạn có thể bắt đầu con đường tìm đến sự tự do tài chính, điều mà tôi tin là rất quan trọng với chất lương cuộc sống của bạn (quá tuyệt, kéo xuống xem nào).”

Rất nhẹ nhàng, sâu sắc, đơn giản, thẳng thắn và tinh tế. những suy nghĩ này chỉ diễn ra trong vòng 5 – 15 giây đồng hồ thôi – và đó là “thời điểm của đẳng cấp”. Tiếc thay, thành công không bao giờ là số đông…

3 Call to action – Hành động

Một phần mở đầu hay là yếu tố tiên quyết đến thành công, song không phải tất cả. Có những email rất hay, song thiếu những “nút thắt” để khiến người đọc quyết định – trong trường hợp này là click vào website để xem thêm. Nói như cách TYM hay dùng, là trận đấu thiếu bàn thắng. Cuối cùng thì chúng ta vẫn cần bàn thắng để kết thúc trận đấu phải không nào?

Trong khi người đọc đang thả mình vào bản tình ca bạn viết trên email, hãy tỉnh táo để lay họ dậy và bảo: “này, vào website đi chứ”. Đó thường là những câu ngắn gọn, và đanh thép – nêu bật lý do họ nên vào website. Hãy xem Rich Dad làm thế nào nhé:

“Wow, đọc đến đây là bạn đã tham khảo qua 3 kinh nghiệm đầu tiên về tự do tài chính của tôi rồi đấy (uh, TYM cũng thấy rất hay). Bên cạnh những kinh nghiệm, tại Richdad.com, chúng tôi còn có những công cụ giúp bạn hoạch định, đo lường và nhắc nhở kế hoạch tiến đến tự do tài chính của mình (trời, hay quaaaaaa). Và một điều không thể thiếu trên những cuộc hành trình – đó là những người bạn. Hiện Richdad.com đang có 1,000,000+ thành viên tích cực hoạt động và sẵn sàng chia sẻ (sướng muốn…xỉu). Hãy click vào đây để ghi dấu chân đầu tiên của bạn trên con đường thay đổi cuộc đời mình mãi mãi (yeah, I’m comingggggggggggggggggg).”

Đã thấy khung thành rung lên chưa nào? Có gã nào mà lại không click sau khi đọc đoạn văn đầy cảm xúc ấy nhỉ? Đẳng cấp đấy – chàng ngốc ạ.

4 Yếu tố lan truyền.

Điều tuyệt vời cuối cùng và cũng là tuyệt vời nhất là người đọc thích thú đến mức gửi tiếp (forward) email của bạn cho những người quen của họ. Một hình thức viral marketing nho nhỏ – tuyệt chứ?

Làm sao làm được điều này? Đầu tiên là nội dung email của bạn phải thật hay và hữu ích – như TYM đã từng forward cho bạn bè mình một email chỉ các cách vào Facebook chẳng hạn. Bên cạnh đó, bạn còn cần khuyến khích, và thậm chí chỉ rõ là họ nên gửi email này cho ai. Hãy “chiêm ngưỡng” tuyệt tác của RichDad lần nữa.

“Dũng, tôi muốn cám ơn bạn về tất cả – thời gian cũng như sự tử tế bạn dành cho tôi khi đọc đến dòng này. Cha tôi thường nói: “Kiến thức được chia sẻ là kiến thức nhân lên” (*) – nếu bạn cảm thấy email này hữu ích, sao không chia sẻ cùng những người mà bạn nghĩ họ nên đọc?

Theo kinh nghiệm của tôi, những người đó là:

-        Người thân trong gia đình bạn – và người yêu của bạn. Bạn luôn muốn họ hạnh phúc mà?

-        Bạn bè và đồng nghiệp thân thiết của bạn. Thành công cùng với bạn bè luôn mang lại cảm giác tuyệt vời nhất.

-        Cuối cùng, là bất kỳ ai đó đang muốn thay đổi cuộc đời mình mà bạn biết được.”

Nói gì nào? Tuyệt vời đến …sững sờ. Giờ thì đến lượt bạn đấy, bạn sẽ làm được vậy chứ?

Đa phần người đọc sẽ không đọc từ trên xuống – mà sẽ lướt qua một lần và đọc đoạn mình hứng thú – rồi đọc ngược lên trên. Nên hãy cố gắng viết các đoạn trong email độc lập về nội dung – để dù chỉ đọc một đoạn, người đọc vẫn hiểu. Và điều quan trọng là bạn không nên chia sẻ hết trong email (trừ khi khuyến khích khách hàng click vào website không phải mục tiêu của chiến dịch) – nên viết để khách hàng phải click vào website xem thêm. Theo quan điểm cá nhân của TYM, khiến khách hàng mở email mà không click vào website cũng giống như nói chuyện với một cô gái đẹp mà không xin được số điện thoại vậy. Điểm giống nhau của 2 điều này là hầu hết trường hợp bạn đều không nhận được nhiều giá trị.

Có rất nhiều lưu ý, sau đây là 2 điều TYM thấy quan trọng nhất khi soạn nội dung cho EM:

+ Để không lạc đề khi viết – điều rất thường gặp, Marketies nên viết ra 1 câu tóm gọn nội dung của cả email – thông điệp cốt lõi mà mình muốn người đọc nhận được sau khi đọc email ra giấy, đặt cạnh màn hình laptop hay dán lên tường trước mặt. Việc này giúp bạn luôn tập trung và luôn biết mình đang THỰC SỰ viết cái gì, thuyết phục người đọc điều gì.

+ Để soạn nội dung tốt và tiết kiệm thời gian, bạn cũng nên viết dàn ý (outline) trước, thậm chí đưa sếp hay những người ngồi cạnh xem qua. Đôi khi viết xong, đọc lại thấy ý đã mạnh rồi thì lại thấy do cách diễn ý của mình mà email dài tràn lan đại hải, nhìn thôi đã không muốn đọc hoặc ngược lại, viết chưa đủ thuyết phục, cách dẫn dắt nội dung chưa lạ, thông điệp chính chưa toát ra được… Tóm lại là đừng quá sa đà vào gọt dũa câu chữ, dùng từ này hay bỏ từ kia trước khi biết chắc mình đã có cách trò chuyện, thuyết phục người đọc mail tốt nhất. Hãy dành 50% thời gian cho việc này và bạn sẽ thấy ngay hiệu quả.

——————————

Kĩ năng viết dù ngành nghề nào cũng đều là một kĩ năng tối quan trọng bởi đó là cách bạn giao tiếp và truyền đạt thông điệp đến các khách hàng của mình (và kể cả trong nội bộ công ty). Mà đã gọi là kỹ năng thì phải kỹ lưỡng và siêng năng mới có thể lĩnh hội được. Từ hôm nay khi nhận một email, bạn hãy đọc và phân tích từ văn phong cho đến nội dung, từ tiêu đề cho đến cách người viết giục giã người đọc hành động. Ngoài ra đọc thêm nhiều sách báo cũng sẽ giúp bạn tăng vốn từ, chắc bố cục cũng như có thêm những ý hay – đơn giản nhưng đầy sức thuyết phục, cho những lá thư EM của mình.

Bạn nên đọc thêm các bài dưới:

• E4M 07/13 – CHO EM “HẠ CÁNH” ĐÀNG HOÀNG + DOWNLOAD BỘ SƯU TẬP LANDING PAGE
• E4M 05/13 – BẮT TAY XÂY DỰNG DATABASE (THÔNG TIN KHÁCH HÀNG) NGAY HÔM NAY
• E4M 04/13 – THẤU HIỂU, VẪN LÀ THẤU HIỂU
• E4M 03/13 – KHI MARKETIES KHÔNG THỂ THIẾU EM
• E4M 02/13 – NHỮNG MONG ĐỢI SAI LẦM KHI MARKETIES TẬP TÀNH SỬ DỤNG EM

Mời các bạn ghé thăm cửa hàng “7 ideas” của TYM tuần này, xem bạn có “mua sắm” được gì cho mình không nhé ^^

1. Miếng hút đa tài

2. Chiếc ghế có “đuôi”

3. Đây chẳng phải là những hộp sơn bình thường sao? Có gì khác biệt?

Đây là điểm khác biệt của em í

4. Sử dụng đến giọt cuối cùng, vừa tiết kiệm diện tích trong phòng tắm luôn^^

5. Vòng tròn độc đáo

6. Vũ khí thần kỳ

7. Chậu hoa thông minh

Không lo đá đổ chậu cây xuống dưới nữa rồi ^^

Trong cuộc sống chỉ cần ta chú ý một chút sẽ phát hiện ra những chi tiết rất hay ho để thay đổi nó, để làm cho cuộc sống của mình thông minh và tiện lợi hơn ^^

Bạn nên đọc thêm các bài dưới:

• 7 Ý TƯỞNG LÀM AI CŨNG GANH TỊ
• ĐI MỘT NGÀY ĐÀNG, HỌC MỘT SÀNG Ý TƯỞNG 01 – 3 ĐÊM BANGKOK
• CHI TIẾT NHỎ THAY ĐỔI LỚN
• HỌC THIẾT KẾ SÁNG TẠO TẠI ADS INTERNATIONAL DESIGN & ART CENTER
• ĐÁNH THỨC TIỀM NĂNG SÁNG TẠO – CUỘC THI SƯ TỬ TRẺ VIỆT NAM 2012

TYM đã gặp rất nhiều người ngộ nhận về nghề Copywriter “Viết 1 câu, ăn 1 năm” nên khi nhận được bài viết này từ anh Vũ TYM thì mừng rơi nước mắt. Bạn đọc TYM cùng nhau xem làm Copywriter sướng cỡ nào qua chia sẻ của anh nhé.

————————

Làm đĩ

“Làm đĩ” của Vũ Trọng Phụng viết vào năm 1936 trong một bối cảnh xã hội hỗn loạn Tây hóa, cùng với Số Đỏ, Lục Xì, Giông tố và những tác phẩm khác của ông như những thùng thuốc nổ quăng vào giữa xã hội thực dân lúc bấy giờ.

Những năm cấp III, theo ký ức của tôi, chỉ có một phần của “Số đỏ” được đưa vào giảng dạy trong các tiết văn, những buổi học ngáp dài ngáp ngắn với lời thao giảng ru ngủ của các thầy cô dạy văn, tuyệt nhiên chẳng để lại chút ký ức tốt đẹp của bọn học trò chúng tôi đối với các môn học dở hơi ấy. Cho đến khi thật sự vào đời thì chúng tôi mới tìm lại đọc những tác phẩm ấy dưới góc nhìn của mình, và tự tìm thấy những cảm nhận rất riêng với đôi mắt thích thú của mình.

Làm đĩ, xã hội xưa và nay không xem nó như một nghề nghiệp, mà chỉ cố gắng dùng mọi thứ xấu xa khác để gán cho nó những tội ác về mặt đạo đức trên khắp các phương tiện thông tin đại chúng. Về mặt pháp luật, những gì liên quan đến “nghề” này đều bị cho là phạm pháp, là tệ nạn xã hội.

Trong bài viết này, tôi không định chia sẻ những khái niệm đạo đức ở đây. Là do tuần rồi, một agency (công ty cung cấp dịch vụ truyền thông/quảng cáo) gọi đến để phỏng vấn cho vị trí Copywriter. Và nhà tuyển dụng dễ thương ấy đã mở đầu câu chuyện phỏng vấn bằng việc nói về “nghề đĩ”.

Đối với những bạn có mong muốn làm việc trong ngành quảng cáo, hoặc ít ra nếu bạn muốn quan tâm thử xem dân quảng cáo thì làm gì, phong cách sống họ như nào, làm việc ra sao, hoặc muốn theo dõi xem một buổi phỏng vấn diễn ra theo trình tự nào, hoặc đơn giản chỉ tò mò xem có gì ở đây cho bạn đọc… dù gì đi nữa, cứ đọc và trao đổi bạn nhé. Tôi biết rằng những gì tôi viết ra đây sẽ giúp ích cho bạn ít nhiều.

Với một người bình thường, việc phát âm từ “đĩ” ra khỏi mồm cũng là một nỗi xấu hổ rồi, thực khó nhọc để dùng nó cho việc gì đó, có lẽ một vài bạn sẽ khó chịu, tôi rất xin lỗi về sự bất tiện này, nhưng chúng ta đôi khi muốn trưởng thành hơn, phải học cách thoát khỏi ngữ cảnh của những nguồn thông tin chúng ta tiếp xúc, bạn hãy thư giãn và loại ngay hình ảnh những cô gái đứng đường ra khỏi đầu mình, rồi tôi sẽ tiếp tục câu chuyện của mình.

Tôi đã quen với cách nói chuyện của dân trong ngành, đặc biệt là các agency quảng cáo. Nếu ngày nào đó mà người bạn đồng nghiệp của bạn trong agency không la làng lên “…Em mới bị 3,4 đứa khách hàng đè ra hiếp dâm…”, “Đ.m sao lại có đứa ngu như thế…”, hoặc đại loại “Trời ơi, tôi muốn làm tình cho đỡ bất bình..” thì có lẽ ngày đó agency đó sẽ chết. Văn hóa giao tiếp đôi khi hơi “tục tĩu” nhưng căn bản chẳng gây hại cho ai cả, họ cũng chẳng có “làm tình” hay “hiếp dâm” ai cả, chỉ đơn giản la làng xả stress thôi mà, hoặc chửi thề để ý tưởng tìm về, he he.

Quay trở lại căn phòng phỏng vấn, anh Managing Director bước vào, đưa tay ra bắt rồi ngồi ngay vào việc, đầu anh không một sợi tóc, tay xăm trổ một vài hình nghệ thuật mà tôi chẳng kịp quan sát, xăm hình và đầu trọc thì thật sành điệu, tôi nghĩ thầm thế. Anh mặc chiếc áo thun và quần jean cũ mèm, giản dị. Sau khi tìm hiểu sơ qua, anh bắt đầu câu chuyện:

“Em có một cái tên đẹp, chào người 4 họ không tên. Em có 2 phút để giới thiệu về mình, Lê Vũ là ai?”

Tôi cười, tôi không biết tên mình có đẹp hay không, tôi chỉ biết rằng anh đã đúng khi nhận xét về tên khai sinh của tôi, toàn là họ, bạn bè tôi cũng nói thế. Tôi chia sẻ về về công việc mình muốn làm, những tham vọng mà mình đang theo đuổi, và đi đến kết luận, “Lê Vũ chính là những gì anh ta làm được và là những gì anh ta muốn trở thành, con người em ở hiện tại là kết hợp 2 yếu tố đó.”

Có vẻ anh rất hứng thú với câu trả lời đó, anh hỏi tôi liền, “Tại sao em không giới thiệu em học gì, ở đâu như bao bạn khác?… Tôi chưa kịp trả lời, thì anh lại hỏi tiếp (vu vơ) “Ủa sao học Bách Khoa mà ra làm marketing/advertising? Vậy là làm trái nghề em hả?”

“Dạ, không” – tôi nhanh nhẩu, “Có lẽ học trái ngành thì đúng hơn, do em tiếp xúc với môi trường marketing từ năm 2 đại học rồi anh ạ.”

Có một khoản lặng vài giây, rồi anh liền nghiêm túc hơn, bắt đầu “dằn mặt”:

“Không biết mấy anh chị đi trước đã gieo vào đầu các bạn trẻ những mộng tưởng gì về nghề copywriter này, mà hầu hết, anh gặp toàn các bạn trẻ tự cho mình là tài năng, lao động hời hợt, tưởng làm nghề quảng cáo thì phải ăn trắng mặt trơn, ngồi mơ mộng, tài năng thì cũng không, mà đam mê cũng không, rồi cũng chẳng biết đi về đâu. Làm gì có nghề nào “ăn trắng mặt trơn” phải không em?

Nghề nào cũng phải lao động bằng sức của mình, vinh quang được đổi lấy từ mồ hôi, nước mắt và cả máu. Copywriter không phải là một nghề dễ dàng, không phải muốn là làm, không phải ngồi suốt ở văn phòng để hưởng lương, không phải cứ viết là có thể đổi chữ lấy tiền.

Copywriter cũng giống như làm đĩ. Làm đĩ thì người ta dày vò thân xác mình, làm Copywriter thì nó dày vò, bào mòn đầu óc em, ít người sống thọ với nghề, nó không hào nhoáng như họ tưởng.

Mà cho dù có làm đĩ, cũng phải lao động bằng chính công sức của mình, coi như anh là Tú Bà đi, thì chẳng có Tú Bà nào muốn tuyển một con đĩ chỉ muốn ăn trắng mặt trơn nằm không hưởng đồng tiền? Và trong ngành này, anh đã gặp nhiều loại muốn ăn trắng mặt trơn, mơ mộng hão huyền, thiếu năng lực, thiếu cả đam mê, nói thật anh ngán các bạn trẻ tới tận cổ.”

Quảng cáo và nghề copywriter

“Quay trở lại vấn đề, em quan niệm thế nào về quảng cáo?”

“Quan niệm của em là cho dù làm việc trong ngành nào đi chăng nữa, thì muốn lấy đồng tiền của thiên hạ, thì phải cung cấp giá trị tương đương, thậm chí còn hơn. Tiếp nữa, làm quảng cáo thì càng phải nói thật, quảng cáo không phải là nói láo ăn tiền, mà chính là cung cấp thông tin giá trị cho người tiêu dùng để giúp họ lựa chọn những sản phẩm có giá trị cho cuộc sống của họ….” (Nếu bạn nào đọc quyển Nghệ thuật bán hàng bậc cao của Zig Ziglar, ông cũng có quan niệm về nghề sale cũng tương đương vậy, bán cho khách hàng thứ họ thật sự cần, chứ không phải bán cho họ thứ họ mua về rồi lại vứt đi.)

Thấy anh mỉm cười và đỡ căng thẳng hơn, tôi có niềm tin là quan niệm của mình được chấp nhận phần nào. Anh gật đầu vỗ đánh đét trên mặt bàn, “Đúng!, những tưởng làm quảng cáo thì ăn nói lừa lọc, nhưng không! Người làm quảng cáo càng giỏi, càng phải nói thật, nói thật, thật đến mức người ta không thể tin nổi, đó mới gọi là quảng cáo đỉnh cao…”

Cái khái niệm này nghe lạ quá, tôi thấy cũng có lý, lòng chợt nghĩ, về nhà ngẫm và tìm thêm tài liệu sau xem sao.

Copywriter là một nghề hết sức thú vị, nhưng cũng không ít trái đắng và cực nhọc.  Hôm nay em phải  thương bác nông dân vì cánh đồng bị sâu đục phá. Mai thương chị nội trợ không biết chọn loại bột nêm gì để nấu cho chồng một bữa ăn thật ngon. Mốt nữa, thì đứng đường để tìm nguyên liệu cho campaign về “nồi cơm điện”. Ngày khác nữa thì thì mua bao cao su về thổi bong bóng, cắn thử một viên thuốc trị bệnh trĩ thử xem có đắng không rồi tự hỏi tại sao người ta không dùng?

Có hôm, khách hàng gọi điện, bảo sao viết quảng cáo bia mà như viết quảng cáo sơn môi, viết kịch bản quảng cáo nước mắm mà tưởng bán nước hoa, viết bài ủng hộ từ thiện mà tưởng tuồng cải lương… Tại sao viết slogan cho nhãn hàng thời trang mà như quảng cáo cho Dừa bến tre, trái to trái nhỏ, 3 vòng bằng nhau?  v.v…”

Anh dừng lại ở đó, và bắt đầu lục lọi profile của tôi, chúng tôi trao đổi sơ qua thêm một vài thứ. Và ngồi thảo luận với nhau xem những tố chất gì cần cho nghề copywriter, trên quan điểm của anh, và anh khuyến khích tôi chia sẻ quan điểm của mình.

Tôi chưa dám chắc Copywriter có phải là một đam mê lớn nhất của mình không, nhưng tôi đã chuẩn bị cho công việc này hơn 2 năm nay, từ ngày còn làm freelance, cho tới việc tham gia vào một vài cộng đồng để viết bài gây dựng mối quan hệ và kiến thức. Và bởi đam mê là sự kết hợp của nhiều yếu tố về năng lực, sự công nhận, niềm yêu thích và cả thời gian nữa.

Chúng tôi thống nhất với nhau, dân quảng cáo phải sáng tạo song song với đam mê, tức là phải đam mê sáng tạo, và sáng tạo ra đam mê, nếu không , khó mà sống thọ trong nghề, không yêu nghề, thì không thể sáng tạo, không biết sáng tạo, sao mà yêu nghề.

Tiêp theo, những CW trẻ tuổi có đầy đủ đam mê và tài năng, thì lại thiếu một “bộ bí kíp”, đó là lòng trắc ẩn, sự nhạy cảm, tinh tế cần thiết kết hợp với khả năng quan sát nhạy bén. Những điều đó hoặc là không có ở một người, hoặc là đi kèm với nhau đủ bộ ở  một người. Đây là một yêu cầu giúp cho người làm quảng cáo kiếm được những nguyên liệu trong cuộc sống để tạo nên những tác phẩm sống động và hiệu quả.

Nhà tuyển dụng yêu cầu tôi lấy ví dụ thực tế từ bản thân để chứng minh điều đó. Tôi chẳng biết kể gì, việc nhớ lại một câu chuyện kể chứng tỏ mình sáng tạo, tôi bí. Tôi lấy làm liều, kể cho anh nghe câu chuyện về Gấu trúc Po trong Kungfu panda. Một câu chuyện về ước mơ, về những triết lý của người Trung Hoa ẩn sâu trong từng lời nói, diễn hoạt của nhân vật, định nghĩa về định mệnh, sự khó khăn trong cuộc sống và biết cách vươn lên thế nào từ chính bản thân mình. (có lẽ cần một buổi educine mới nói hết được).

Anh có vẻ khoái, anh liên tục thể hiện cái khuông mặt ánh lên những tia nhìn thú vị như một đứa trẻ khám phá những điều mới, những gì chúng tôi trò chuyện tự dưng trở nên sống động hơn bao giờ hết, có lẽ anh cũng có những triết lý kinh doanh hay triết lý sống gần như thế, vậy nên anh thích thú.

Anh bảo anh đã đọc blog của tôi và thấy làm thú vị, anh hỏi tôi nếu nhìn một người có đoán được MBTI của người đó không, tôi bảo, hãy kể cho tôi nghe về những thói quen trong công sở của anh, tôi mới có thể đoán tương đối gần đúng, còn nếu không biết gì về đối phương mà đoán qua mặt mũi tướng tá, chắc chỉ có nhân tướng học mới có thể làm điều đó, mà nhân tướng học thì cũng chưa chắc là đúng. MBTI phải dùng một bài test kiểm nghiệm mới nên kết luận.

Anh hỏi tôi có biết 7 loại hình trí thông minh không, tôi bảo thực ra có hơn 300 loại hình thông minh lận, nhưng 7 cái là căn bản nhất để nhận biết các loại khác. Anh bảo tôi liệt kê những loại hình tôi có, tôi bảo  (1) logic – toán học, (2) Ngôn ngữ, (3)  Nội tâm. Tôi bảo, tôi không nhớ hết, “nhưng em còn biết chơi tốt guitar, về giọng hát cũng không tệ, có thể nói em có được lợi thế về mặt âm nhạc, nên em sẽ liệt kê nó vào cho thêm phần hoành tráng cho câu trả lời”.

Có vẻ “Nhà tuyển dụng” rất thích thú với cây guitar, anh hỏi rất kỹ tôi đã học bao lâu, tự học hay học thầy, việc chia sẻ thông tin tự học guitar làm anh rất ngạc nhiên, có lẽ tự học một nhạc cụ đối với một số người là cực kỳ khó khăn, tôi biết, vì tôi cũng đã thử tập Sáo trúc, kết quả chẳng đâu vào đâu cả.

Anh hỏi cả dòng nhạc tôi nghe, cũng may mắn tôi cũng biết nghe nhạc chút đỉnh và kịp giới thiệu cho anh dòng Slow rock, Ballad, Golden-Pop music (thường gọi là nhạc bất hủ), Power, tôi không biết tí gì về nhạc Việt, chỉ biết Nhạc Trịnh lời ca đẹp, khoái giọng Bằng Kiều, Lê Hiếu, Phi Hùng và ghét phải BỊ nghe “Chàng khờ thủy chung” hay đại loại là ”Người ấy và anh em chọn ai”.

Anh hỏi,”em nói em rất nữ tính phải không? Đó là anh đọc trên blog của em”. Tôi cười, bảo bài trên blog là của một anh copywriter khác viết. Anh cw đó chia sẻ là làm nghề quảng cáo nên nữ tính để thấu hiểu được cảm xúc của chị em phụ nữ, để có góc nhìn tổng quát về cuộc sống, hiểu nhiều hơn về nhu cầu của phái đẹp, từ đó cho ra những mẫu thông điệp mang lại hiệu quả cho chiến dịch của mình. (thật ra thì tôi thích vô tính hơn để khỏi phải vướng bận chuyện tình cảm).

Anh bảo sống mà không yêu thì thật chán, anh hỏi tôi đã yêu ai chưa. Tôi bảo tôi ĐÃ TỪNG yêu, và có lẽ là đang yêu. Anh bảo tình yêu giữa nam và nữ luôn đẹp nhất, tôi cười, tình yêu thì đẹp, người đang yêu cũng đẹp.

“CD (Creative Director – Người mà CW phải làm việc chung nhiều nhất) là người Mỹ, em sẽ ”ăn nằm ngủ nghỉ” với người này như vợ chồng, hiểu rõ tính tình của nhau, làm việc về ý tưởng nhiều nhất cũng với CD…”

Tôi cũng đã biết trước mình phải làm việc với CD liên tục như hình với bóng, nhưng quả thật nếu là người Mỹ thì thiệt là ngại, tôi đành bảo thật, English giao tiếp của tôi không tốt, không quen. Anh hỏi, “bao lâu thì em có thể cải thiện vấn đề đó, ít ra cũng trình bày ý tưởng của mình, hoặc bảo vệ ý tưởng của mình được?”.

Tôi không sure lắm, nhưng làm liều, bảo là dưới 2 tháng là hiểu. Anh có vẻ cần một lý do gì đó thuyết phục hơn, thế là tôi bảo,”…thực ra nội dung khi giao tiếp, chỉ có 7% về mặt ngôn từ tạo ra ý nghĩa đoạn hội thoại, còn lại hơn 35% là giọng điệu, hơn 55% là ngôn ngữ cơ thể, vậy nếu em chưa làm cho CD hiểu, thì em sẽ học múa cột, múa lửa, múa lân, em nghĩ rồi CD cũng hiểu…” (cũng may đã được học điều này từ trước để còn mà trả lời những câu hỏi khó đỡ).

Anh bảo là rất thú vị, CW là một nghề rất kén người , vừa đòi hỏi tinh tế nhạy cảm, vừa cần phải nam tính vừa cần phải nữ tính, vừa phải suy nghĩ logic mà vừa phải mơ mộng tưởng tượng…. Những thứ đối lập ấy cần dung hòa trong một con người để giúp khách hàng có được những thông điệp truyền thông thật ấn tượng và mang lại hiệu quả.

Chúng tôi cùng nhau vẽ ra những tố chất căn bản cần thiết của copywriter, nếu thiếu những điều đó, chắc chỉ có thể làm khá, chứ đừng nói đến chuyện trở nên xuất sắc trong nghề.

Với những bạn nào yêu thích nghề quảng cáo, bạn có thể khởi đầu bằng việc dùng google để search những job description về vị trí mà bạn mong muốn sau này làm, từ JD đó, bạn sẽ biết được là mình cần bổ sung những kỹ năng gì, học hỏi thêm những kiến thức gì. Tuy nhiên, đó chỉ là bề nổi, điều quan trọng là bạn phải xác định từ đầu như tôi đã đề cập ở trên, không có nghề nào dễ dàng cả, bạn cần khả năng, tố chất, và cả đam mê nữa, hãy để đam mê dẫn dắt bạn, đừng để vẻ bên ngoài của nghề nào đó dẫn dắt bạn, điều đó không an toàn đâu.

Đây là buổi phỏng vấn dài nhất mà tôi từng tham gia, với 3 tiếng 30 phút, và có những điều thú vị khác mà tôi tạm thời chưa nhớ ra hết để chia sẻ với bạn.

Khi tới dự phỏng vấn, bên nhà tuyển dụng cũng có thể sẽ kiểm tra bạn qua một bài test viết slogan, một kịch bản TVC (Television Video Commercial – lượt dịch là video quảng cáo) hoặc một câu headline nào đó v.v.. Bài test của tôi là 3 slogan cho một cái print ad về thuốc tây và một kịch bản TVC về condom.

Có không những đam mê bất tận?

Đây là câu cuối cùng tôi đã được chia sẻ và tôi chia sẻ lại với các bạn, tôi nghĩ nó rất có ý nghĩa và quan trọng. Anh MD bảo tôi, “anh thấy em có đầy đủ năng lực, và tố chất của một người làm CW. Thôi đừng mộng mơ nữa, phải mất bao nhiêu năm chuẩn bị nữa em mới dấn thân vào nghề này? Không bắt đầu thì còn mộng mơ đến bao giờ? Hãy bắt đầu, hãy dấn thân, hãy hành động, đừng đợi chờ.. Quan trọng là em có tin là mình làm được hay không?”.

Bạn đừng đợi đam mê tới rồi mới làm, làm đi, rồi đam mê sẽ tới.

Bạn đừng đợi cơ hội tới rồi mới làm, làm đi rồi cơ hội sẽ tới.

Bạn đừng đợi tài giỏi rồi mới làm, làm đi, rồi bạn sẽ tài giỏi.

Bạn đừng sợ và không làm, bạn làm đi, không làm gì mới là thứ đáng sợ nhất.

Bạn còn đợi bao lâu nữa, thôi đừng mộng mơ nữa, cứ can đảm dấn thân thôi.

Bạn sẽ không chết đói.

Bạn sẽ không cô đơn.

Bạn sẽ không thất bại, thất bại là không làm gì cả.

Muốn được hoa hồng, thì phải biết chịu đau vì gai.

Muốn được người đẹp, hãy giành lấy giang sơn để đổi lấy người đẹp.

Bạn muốn giang sơn hay người đẹp? Tùy bạn thôi, đã ai nói với bạn là bạn có thể có cả hai chưa?

Đánh “liều” với đam mê, thay vì có thể làm công việc cũ với sự an toàn cao? Đời mà, cứ trải nghiệm thôi, người đẹp rồi cũng sẽ tới, giang sơn rồi cũng sẽ tới. Bạn sẽ nói với người đẹp rằng, “Đây là giang sơn anh theo đuổi đam mê mà có được, em có biết, tình yêu là một dạng của đam mê, và em là đam mê của cả đời anh…”

Bạn sẽ không nhường người đẹp và giang sơn cho bất cứ ai đâu, đúng không?

Lê Vũ’s blog – 05/11/11

p/s: Buổi interview là có thật nha mấy bạn, trong bài viết tôi dùng hơn 40% nội dung từ buổi interview. Anh MD không có thành kiến hay ác ý gì về chuyện “cô gái đứng đường cả”, anh ấy chỉ lấy ví dụ thế thôi, mong bạn đọc không hiểu lầm .

Lược dịch:

*Copywriter: Người viết quảng cáo.

*Creative Director: Giám đốc sáng tạo (chữ Director thực ra có nghĩa khác hơn, nghĩa “đạo diễn” sẽ dễ làm cho bạn hình dung công việc của CD hơn).

*Agency: Công ty cung cấp dịch vụ truyền thông, quảng cáo.

*Freelance: công việc tự do, bán thời gian, thời vụ v.v…

*Job Description: Bảng mô tả công việc

Vũ TYM

Bạn nên đọc thêm các bài dưới:

• COPYWRITER ONLY – CÁCH ĐÂY 40 NĂM, NGƯỜI TA VIẾT COPY NHƯ THẾ NÀO?
• E4M 06/13 – MARKETIES CHẮP BÚT VIẾT COPY
• ĐÁNH THỨC TIỀM NĂNG SÁNG TẠO – CUỘC THI SƯ TỬ TRẺ VIỆT NAM 2012
• CASE STUDY – “HONDA CARE CENTER” PRINT AD
• TỔNG HỢP THÔNG TIN TẤT CẢ AGENCY LỚN NHẤT TRONG NGÀNH QUẢNG CÁO, PR, MEDIA VÀ DIGITAL Ở VIỆT NAM

Trong một chuyến đi quay TVC cho nhãn hàng Knorr, TYM đã tranh thủ shopping một vòng những trung tâm mua sắm lớn ở Bangkok. “Đi một ngày đàng, học một sàng khôn”, TYM với chiếc máy chụp hình 2.0 “cùi” của mình đã kịp len lén lưu lại một vài ý tưởng, chờ ngày áp dụng tại VN.

1. Checklist

Ở nhà sách Asian Book, TYM đã thấy bán một loạt những bộ checklist rất hữu ích như: danh sách những việc cần làm trước ngày thi, chuẩn bị cho ngày sinh nở, sắp đi du lịch cần mang những đồ thiết yếu gì… Thỉnh thoảng các nhãn hàng sữa dành cho bà bầu cũng tung ra vài booklet về giữ gìn sức khỏe trong thai kì nhưng TYM chưa thấy nói gì về chuẩn bị cho ngày em bé chào đời. Nếu áp dụng ý tưởng này, tặng những bà mẹ một tờ checklist A5 liệt kê đầy đủ những thứ cần phải chuẩn bị cho ngày “lâm bồn” thì chắc là người nhận sẽ rất trân trọng nhãn hàng.

2. Menu đứng

Một nhà hàng nhỏ ở sân bay với ý tưởng nhỏ như con thỏ nhưng rất bắt mắt người đi qua: dựng đứng thực đơn của mình lên. Một loạt menu như mời gọi người đi qua.

3. Họ dùng sản phẩm của tui!

Một shop rất sang trọng chuyên bán gối, nệm… cao cấp đã chụp hình cảnh trong phim có sử dụng sản phẩm của mình, dĩ nhiên đó phải là một bộ phim nổi tiếng cỡ…

4. Hãy làm với tôi

Cũng là cửa hiệu trên, nhìn qua những dòng chữ đăng tuyển dụng là có thể thấy tầm và sự hiểu biết những con người đằng sau:

5. Massage cá

Ý tưởng TYM thích nhất trong chuyến đi. Mỗi 100 baht mua sắm bạn sẽ được 10 phút massage cá. Hình thức massage này đã có ở VN nhưng chưa thấy ai dùng làm promotion bao giờ.

Tại bàn này, bạn sẽ nộp receipt và phải để lại tên, số điện thoại, email. MBK đã không để lỡ cơ hội xây dựng database khách hàng của mình:

Những lợi ích của việc massage cá:

TYM rất ham hố

6. Lồng sách

Không hiểu tiếng Thái nhưng chắc cuốn sách này có liên quan đến… chim!

7. Standee “3D”

Một kiểu Standee sáng tạo và ấn tượng để giới thiệu ba lô mới:

8. Bookmark  biết nói

Nhà sách Asia Book với “Bookmark Best Seller”. Ở mỗi khu vực, bạn sẽ đặc biệt chú ý tới một vài quyển sách bởi chúng được cài một bookmark khá to và bắt mắt với dòng chữ đầy ma lực “Best Seller”:

Đây là tác phẩm bán chạy nhất ở thể loại Illustration/ Graphic và TYM nghĩ chiếc bookmark này sẽ càng làm quyển sách bán được nhiều hơn bởi ai đi ngang cũng phải cầm lên xem một chút, “Best Seller” mừ!

Những nhà sách trên mạng thì chỉ cần mở một mục Best seller thì những nhà sách offline cũng cần làm gì đó để tiết kiệm thời gian lựa sách cho khách hàng của mình. Giữa một rừng đầu sách mới mỗi ngày thì chiếc bookmark xinh xinh này sẽ góp phần giới thiệu những quyển sách hay, giúp ta dễ dàng lựa chọn.

Bonus

Ngày nào về khách sạn cũng đi ngang quán ăn nhỏ với anh chàng đầu bếp không thể style hơn:

Thật là lời, bên cạnh những trải nghiệm và bài học thú vị tại studio trong 3 ngày liền, TYM đã mang về nhiều hơn chỉ là những món đồ lưu niệm. Những Marketies trên hành trình ăn chơi nếu phát hiện được điều gì hay ho thì chia sẻ cùng TYM nhé.

Bạn nên đọc thêm các bài dưới:

• 7 Ý TƯỞNG LÀM AI CŨNG GANH TỊ
• 7 Ý TƯỞNG NHỎ NHƯNG CÓ VÕ
• CHI TIẾT NHỎ THAY ĐỔI LỚN
• HỌC THIẾT KẾ SÁNG TẠO TẠI ADS INTERNATIONAL DESIGN & ART CENTER
• ĐÁNH THỨC TIỀM NĂNG SÁNG TẠO – CUỘC THI SƯ TỬ TRẺ VIỆT NAM 2012

Click trái vào hình dưới để đến trang web của cuộc thi:

Bạn nên đọc thêm các bài dưới:

• 7 Ý TƯỞNG LÀM AI CŨNG GANH TỊ
• 7 Ý TƯỞNG NHỎ NHƯNG CÓ VÕ
• ĐI MỘT NGÀY ĐÀNG, HỌC MỘT SÀNG Ý TƯỞNG 01 – 3 ĐÊM BANGKOK
• CHI TIẾT NHỎ THAY ĐỔI LỚN
• HỌC THIẾT KẾ SÁNG TẠO TẠI ADS INTERNATIONAL DESIGN & ART CENTER

Xin chào mọi người, lâu lắm TYM mới tìm thấy sự hứng thú trong các thiết kế mang tính sáng tạo mà gần gũi đến vậy. Đó chỉ là những vật dụng hằng ngày chỉ thay đổi một tiểu tiết nhỏ nhưng đã tạo sự khác biệt rõ rệt, cũng nghía qua một chút nhé

1. Những miếng xốp màu sắc dễ thương này là…

miếng rửa chén…

thật gọn gàng, sạch sẽ

2. Ai cũng có thể mở

3. Không phải lo kéo dãn cổ áo ^^

4. Tiện lợi

5. Không cần tốn nhiều sức

6. Gợn sóng thông minh

7. Không lo mất dấu

Từ những vật dụng thân thuộc hàng ngày, bạn hãy để ý xem cái gì gây khó khăn cho bạn trong quá trình sử dụng, hãy ghi chú lại, biết đâu bạn lại chẳng nghĩ ra ý tưởng hay ho nào đó ^^

Bạn nên đọc thêm các bài dưới:

• 7 Ý TƯỞNG LÀM AI CŨNG GANH TỊ
• 7 Ý TƯỞNG NHỎ NHƯNG CÓ VÕ
• ĐI MỘT NGÀY ĐÀNG, HỌC MỘT SÀNG Ý TƯỞNG 01 – 3 ĐÊM BANGKOK
• HỌC THIẾT KẾ SÁNG TẠO TẠI ADS INTERNATIONAL DESIGN & ART CENTER
• ĐÁNH THỨC TIỀM NĂNG SÁNG TẠO – CUỘC THI SƯ TỬ TRẺ VIỆT NAM 2012

Click trái vào hình dưới nhé, thấy mấy môn học cũng hay hay:

Bạn nên đọc thêm các bài dưới:

• KHOÁ HỌC “PHƯƠNG PHÁP THIẾT KẾ SÁNG TẠO”
• CASE STUDY – “CƯỠI NGỰA XEM CHIM MẦN LOGO”
• KHÓA HỌC “CHUYÊN VIÊN THIẾT KẾ QUẢNG CÁO – ADVERTISING GRAPHIC DESIGNER”
• CUỘC THI THIẾT KẾ SÁNG TẠO “UNLEASH YOUR IMAGINATION”
• 7 Ý TƯỞNG LÀM AI CŨNG GANH TỊ